OBSESİF-KOMPULSİF BOZUKLUK PDF Yazdır e-Posta

 

OBSESYON(TAKINTI) NEDİR?

        Kişinin elinde olmadan, kişiyi tedirgin eden veya sıkıntı veren, bilinçli bir çaba ile kovulamayan ve sürekli tekrar eden düşüncelerdir.

        Kaygı ve sıkıntıya yol açan, kişi tarafından saçma bulunan, inatçı ve zorlayıcı düşünce, fikir, dürtü ve hayallerdir. Örneğin insanların ellerinin kirli ve mikroplu olduğunu düşünen kişi, birlikte yaşadığı insanlar için de aynı şeyi düşünmektedir. Kişi bu düşüncelerin kendi iradesi altında olmadığını bilir. Karşısındaki insanların temiz olduklarını bilse bile saçma bulduğu bu düşünce sürekli kafasını kurcalamaya devam eder. Kişiler bu düşünce ve dürtüleri bastırmaya veya yok saymaya çalışırlar veya bunları bir başka düşünce veya hareketle gidermeye çalışırlar. Mesela, kişi bu takıntısını zihninden uzaklaştırmaya çalışmak için sık sık ellerini yıkar.

KOMPULSİYON(ZORLANTI) NEDİR?

             Çoğu kez obsesif düşünceleri kovmak veya bu düşüncelerin verdiği sıkıntıyı azaltmak için yapılan ve istemeden yinelenen hareketlerdir. Ocağı ya da evinin kapısını kapatıp kapatmadığından emin olamayan (obsesyon) bir kişinin, tekrar tekrar kapıyı, ocağı kontrol etmesi kompulsiyondur.

            Para ya da herhangi bir eşyaya dokunduğunda elinin kirlendiğini takıntılı bir şekilde düşünen bir kişinin sürekli el yıkama işlemi kompulsiyondur.

           Kompulsiyonlar, tekrarlayıcı davranış veya zihinsel eylemlerdir. Örneğin, tokalaşmakla ellerinin kirlendiğini düşünen bir kişi sürekli ellerini yıkar. Amacı herhangi bir zevk veya mutluluk sağlamak değil, obsesyona eşlik eden sıkıntıyı azaltmak ya da korkulan bir durum veya olayı engellemektir. Kompulsiyonlar, abartılıdır ve amaçladıkları şeyle aralarında mantıksal bağlantıları yoktur. Örneğin, kişinin elleri yıkanmaktan tahriş olmuştur ve ortada bu derece el yıkamayı gerektirecek bir kirlenme yoktur.

         Pek çok kişi obsesyon ve kompulsiyonlarını ortaya çıkaran durum veya nesnelerden uzak durmaya çalışır. Örneğin, insanlarla tokalaşmaktan kaçınır. Kişide sürekli tereddüt ve kararsızlık dikkati çeker. Bir şeyi kuralına göre yaptım mı yapmadım mı, yapsam mı yapmasam mı kararsızlıkları içinde ileri derecede bunalır ve kuşkularını yakınlarına tekrar tekrar sorarak onları yıldırırlar.

Bazı Obsesyon ve Kompulsiyon Türleri

1.     Bulaşma ve temizlik obsesyonları: Bulaşma obsesyonu olan kişiler genellikle mikropların, kirin, idrarın üzerlerine bulaşmasından korkarlar. Saatlerce kendilerini veya vücutlarının bir kısmını yıkayarak, kendilerini mikroplardan korumaya çalışırlar. Hatla kendilerine bir şey bulaştıracağını düşündükleri şeylerden kaçarlar. Çevrelerindeki her şeyin bulaşık veya kirli olduğunu düşünürler. Temizlenmediği kaygısıyla saatlerce ve tekrar tekrar ev temizliği yaparlar.

2.     Şüphe obsesyonları: Şüphe obsesyonu olan kişiler bir şeyi yapıp yapmadıklarından emin olamazlar ve bu nedenle yaptıkları şeyleri tekrar tekrar kontrol ederler. Kapıyı kitleyip kitlemediğinidefalarca kontrol eder.

3.     Düzen obsesyonları: Bu tür obsesyonu olan kişiler her şeyi tamamen doğru bir şekilde düzenlemeye çalışırlar. Birilerinin eşyalarına dokunmasına veya karıştırmasına direnç gösterirler. Düzen uğruna saatlerini harcayabilirler. Özellikle ev hanımlarında bu tür obsesyona sık rastlanır.

4.     Saldırganlık veya zarar verme obsesyonları: Çocuğuna zarar verme veya tekrarlayan cinsel hayaller bu tür obsesyonlardandır. Bu kişiler yapmayacaklarını bilseler bile çocuklarına zarar vermekten korkarlar ve bu korkularını engelleyemezler. Bu korkuyu hafifletebilmek için bazı şeyleri "doğru sayıda" yapmak zorunda hissederler. Örneğin salon lambasını 3 kez açıp kapamak gibi. Böylece, kendilerini veya aile üyelerini hayali bir tehlike veya zarardan koruduklarına inanırlar.Tahtaya üç kez vurup “şeytan kulağına kurşun” batıl inancını sürekli yineleyenler de bu gruba girer.

5.     Dini obsesyonlar: Aklına, istemediği halde, Tanrı’ya küfür düşünceleri gelen kişi saatlerce besmele çekerek sıkıntısını hafifletmeye çalışabilir. Çoğunlukla bu tür obsesyonlar kişinin zihnine, ibadet yaparken takılır. Kimileri bu yüzden sık sık duaları ve namazını tekrarlar, sürekli tövbe ve ibadet ederler.

6.     Sayma obsesyonları: Bu kişiler düşündükleri ya da gördükleri sayıları saymaktan kendilerini alamazlar. Otomobil plakalarını, evlerin numaralarını, apartmanların kaç kat olduğunu sayarlar. Belli sayılar uğurlu, belli sayılar uğursuzdur. Uğursuz sayı akla gelince hemen uğurlusu ile uzaklaştırılmaya çalışılır.

TEDAVİSİ

         En iyi tedavi geç kalınmayan tedavidir. Çoğu obsesif- Kompulsif kişi hasta olduğunun farkında değildir. Yıllarca bu hastalıkla yaşar. Doğal olarak hastalıkta katlanarak büyür. Hatta şekil değiştirir. Başka hastalıklara da zemin hazırlar. Kişi artık dayanamayacak hale gelince uzmana başvurur. Yılların takıntı ve zorlantısını tamamıyla tedavi etmek te zaman alır.

1.     İlaç tedavisi almak,

2.     Uzman bir Psikologdan, “Bilişsel ve davranışçı yaklaşımla” psikoterapi almak,

3.     Aile terapisi ve yardımı.

       Bu konuda yardım almak veya daha fazla bilgi almak isteyenlere ziyaretçi defteri ve iletişim formumuz açıktır. Hepinize takıntısız bir hayat diliyorum.

 

 

Anasayfa

Resim Galerisi

Free template 'Colorfall' by [ Anch ] Gorsk.net Studio. Please, don't remove this hidden copyleft!